Wzrost znaczenia procedury LOTO w Europie

LOTO

W przeszłości prace służb utrzymania na maszynie wymagały całkowitego wyłączenia urządzenia.  Wraz z rozwojem bezpieczeństwa w systemach automatyki część prac mogła zostać wykonana w sposób utrzymujący wysoki poziom produktywności aplikacji. Produkty takie jak wyłączniki bezpieczeństwa, bariery optyczne umożliwiają bezpieczny  dostęp pracownika do strefy, w której pracuje np.: robot. Istnieją jednak zadania w których pracownik musi wejść w taką interakcję z maszyną w której specjalne systemy nie są w stanie zapewnić mu bezpieczeństwa. Wykorzystanie procedury LOTO umożliwia wykonanie takich pracy przy jednoczesnym zapewnieniu pełnego bezpieczeństwa.

Czym jest LOTO?
LOTO jest skrótem od Lockout Tagout (Zablokowanie & Oznaczenie).
LOTO jest metodą zapewnienia, że:

  • Cała potencjalnie niebezpieczna energia jest zabezpieczona przed rozpoczęciem prac
  • Nie ma możliwości nieświadomego uruchomienia maszyny.

W najprostszym przypadku, LOTO polega na:

  • Odłączeniu maszyny od źródła zasilania
  • Zablokowaniu mechanicznie rozłącznika lub izolatora w pozycji odłączonego zasilania
  • Oznaczenie zablokowanego urządzenia za pomocą etykiety informującej o zastosowaniu na tej maszynie procedury LOTO.

Powyższym działaniom musi jednak towarzyszyć opracowanie specjalnego programu stosowania LOTO zapewniającego prawidłowe wykonanie procedury Zablokowania & Oznaczenia

Kiedy stosować LOTO?
Procedurę LOTO należy przeprowadzić gdy:

  • Pracownik w ramach jego pracy związanej z obsługą / utrzymaniem maszyny jest zmuszony do odłączenia lub wyłączenia urządzenia bezpieczeństwa
  • Pracownik w ramach jego pracy związanej z obsługą / utrzymaniem maszyny jest zmuszony do wtargnięcia w obszar niebezpieczny (wewnątrz maszyny, w zasięg niebezpiecznych części maszyny lub w zasięg niebezpiecznych źródeł energii).

Warunki te mogą zostać pominięte gdy:

  • Czynność jest rutynowa, powtarzalna i jest integralnym elementem procesu produkcyjnego (np.: wymiana narzędzi w maszynie)
  • Osoba dokonująca czynności, jest przeszkolona oraz wyposażona w dodatkowe urządzenia ochronne (zezwalające, lokalnie ograniczające ruch lub maszyna jest uruchomiona w trybie pełzającym).

Uwaga: W pewnych przypadkach maszyny nie muszą być zabezpieczane przy użyciu procedury LOTO. Urządzenia, które nie wymagają procedury LOTO muszą spełniać wszystkie poniższe warunki:

  • Maszyna jest w ten sposób zaprojektowana, że nie magazynuje potencjalnie niebezpiecznej  energii po odłączeniu zasilania
  • Maszyna ma jedno źródło zasilania, które może być jednoznacznie i łatwo zidentyfikowane i odizolowane
  • Wyłączenie i zablokowanie źródła zasilania powoduje całkowite wyłączenie maszyny bez pozostawienia szczątkowej, potencjalnie niebezpiecznej energii w elementach urządzenia
  • Takie wyłączenie umożliwia prace serwisowe lub nadzorujące
  • Pojedyncze, urządzenie blokujące zasilanie umożliwia bezpieczne zablokowanie maszyny.
  • Urządzenie blokujące jest obsługiwane tylko przez osobę które będzie przeprowadzała czynności serwisowe, utrzymaniowe
  • Czynności serwisowe, utrzymaniowe nie powodują powstania kolejnych zagrożeń dla innych pracowników
  • Pracodawca nie miał wcześniejszych przypadków nieoczekiwanego uruchomienia / ruchu maszyny.

Co powinien zawierać program LOTO?
Aby zapewnić właściwe przeprowadzenie procedury LOTO, program powinien zawierać:

  • Ogólne podejście do procedury LOTO w przedsiębiorstwie
  • Listę maszyn, które wymagają procedury LOTO
  • Sprawdzenie dostępności urządzeń blokujących / znakujących dla każdej maszyny
  • Procedury blokowania / oznaczania dla każdej maszyny
  • Listę osób odpowiedzialnych / przeszkolonych w stosowaniu procedury i rozpoznawaniu niebezpieczeństw
  • Corocznie przeprowadzane audyty z funkcjonowania programu LOTO
  • Jeśli istnieje taka konieczność, program doszkalający z procedur LOTO.

Uwarunkowanie prawne procedury LOTO.
Większość krajów wymaga w swoich przepisach stosowanie procedury odłączenia zasilania od maszyn tak, aby w przypadku potencjalnie niebezpiecznych maszyn zapewnić zablokowanie możliwości nieoczekiwanego uruchomienia aplikacji.

  • W Brazylii, Australii, Kanadzie i USA prawo wymaga stosowanie procedur LOTO
  • Dyrektywa Maszynowa wymaga stosowanie urządzeń odłączających i blokujących źródła zasilania, aby zapobiec nieoczekiwanemu uruchomieniu maszyny
  • W wielu krajach EU, narodowe przepisy wymagają stosowanie specjalnych procedur w przypadku prac serwisowych / służb utrzymania
  • Większość krajów EU wymaga stosowania urządzeń odłączających i blokujących źródła zasilania. Procedura LOTO nie jest jednak wymaganą procedurą do stosowania w tych krajach.

Procedura LOTO jest szeroko stosowaną metodą zabezpieczenia bezpieczeństwa pracowników w przypadku konieczności prac serwisowych / służb utrzymania na potencjalnie niebezpiecznych maszynach. Prawidłowo przeprowadzona procedura Blokowania & Oznaczania dzięki zastosowaniu mechanicznych zabezpieczeń i systemu jednoznacznych oznaczeń pozwala na zredukowanie potencjalnych niebezpieczeństw do pomijalnych wartości. Dlatego też, procedura LOTO jest postrzegana jako najlepsze rozwiązanie i polecana przez większość organizacji zajmujących się bezpieczeństwem.

Data: 
poniedziałek, 15 Październik, 2012